พจนานุกรม บาลี-ไทย/พยัญชนะ อ วรรค หมวดอักษร “ส”

จาก วิกิซอร์ซ
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

[แก้ไข]

  • ส.นาม. นามกร

(ปุ.) อันกระทำซึ่งชื่อ, การทำซึ่งชื่อ, ชื่อ, นามกร. ส.นามกรณ.

  • สณฺฑ

น. ชัฏ, ดง, ที่รก, ที่ทึบ. ส. ษณฺฑ

  • สนฺถว

(ปุ.) ความคุ้นเคย, ความสนิท, ความสนิทสนม, การรู้จัก, การรู้จักกัน, การชม, การชมเชย, การเชยชม, ความชม, ฯลฯ, ตัณหา. สํปพฺโพ, ถุ อภิตฺถเว, โณ, ยุ.

  • สนฺถวน

(นปุ.) ความคุ้นเคย, ความสนิท, ความสนิทสนม, การรู้จัก, การรู้จักกัน, การชม, การชมเชย, การเชยชม, ความชม, ฯลฯ, ตัณหา. สํปพฺโพ, ถุ อภิตฺถเว, โณ, ยุ.

  • สนฺถวตฺติ

(อิต.) ความรักด้วยสามารถแห่งความคุ้นเคย, ฯลฯ, สันถวไมตรี.

  • สนฺถาคาร

(ปุ. นปุ.) เรือนเป็นที่ตั้งพร้อม, โรงรับแขก. สนฺถ สำเร็จรูปมาจาก สํ บทหน้า ถา ธาตุ อ ปัจ.

  • สนฺถาร สนฺถารก

(ปุ.) การลาด, การปู, การปูลาด, ที่รอง. ณ ปัจ. ศัพท์หลัง ก สกัด.

  • สนฺท

(วิ.) ไหล, ไหลออก, ไหลไป, แล่น, สนฺทฺ ปสเว, อ.

  • สนฺทจฺฉาย

(วิ.) มีเงาชิด, มีเงาไม่ขาด, ฯลฯ.

  • สนฺทน

(ปุ.) เกวียน, รถ, รถศึก, ปืน. สนฺทฺ ปสวเน คมเน วา, ยุ.

  • สนฺทพฺภ

(วิ.) ร้องดัง, ร้องลั่น, สํปุพฺโพ, ทภิ สทฺเท, อ.

  • สนฺทพฺภน

(วิ.) กลัว, ขลาด, ขยาด, ทภี ภเย, ยุ.

  • สนฺทสฺสน

(นปุ.) การแสดง, การชี้แจง. สํปุพฺโพ, ทิสฺ เปกฺขเน, ยุ. แปลง ทิส เป็น ทสฺส.

  • สนฺทาน

(นปุ.) เครื่องผูก, สายป่าน, เชือก, เชือกผูกวัว. สํปุพฺโพ, ทา พนฺธเน, ยุ.

  • สนฺทฎ

(ปุ.) เพื่อนเห็น (เห็นครั้งแรกก็เป็นเพื่อนกัน). สํปุพฺโพ, ทิสฺ เปกฺขเน, โต. วิ. กิญจิ กาลํ ปสฺสิตพฺโพติ สนฺทิฏโ.

  • สนฺทิฏก

(วิ.) อันบุคคลผู้ปฏิบัติพึงเห็นเอง, อันผู้ได้บรรลุจะพึงเห็นเอง, ณิก ปัจ.

  • สนฺทิฏปรามาสี

(วิ.) ผู้มีความถือมั่นในความเห็นของตน, ผู้มีความยึดมั่นในความเห็นของตน, ผู้ถือมั่นในความเห็นของตน, ผู้ยึดมั่นในความเห็นของตน, ผู้ถือมั่นแต่ความเห็นของตน, ผู้ยึดถือแต่ความเห็นของตน, ผู้ดื้อรั้น.

  • สนฺเทห

(ปุ.) ความฉงน, ความไม่แน่ใจ, ความสงสัย, สนเท่ห์, สํปุพฺโพ, ทิหฺ อุปจเย, โณ. ส. สนฺเทห.

  • สนฺโทห

(ปุ.) ฝูง, หมวด, หมู่, พวก, ประชุม, กอง, คณะ. วิ. สหาวยเวน ทูหยตีติ สนฺเทโห. ทุหฺ ปปูรเณ, โณ. ส. สนฺโทห.

  • สนฺธ

(ปุ.) การต่อ, การเชื่อม, สํปุพฺโพ, ธา ธารเณ,อ.

  • สนฺธาน

(นปุ.) การต่อ, การเชื่อม, การเกี่ยวข้อง, การพัวพัน, การสืบต่อ, ที่ต่อ, สันธาน ชื่อของคำที่เชื่อมประโยคให้เกี่ยวเนื่องกัน. ยุ ปัจ.

  • สนฺธิ

(วิ.) อัน...ต่อ, อันเขาต่อ. วิ. สนฺธียตีติ สนฺธิ. อิ ปัจ.

  • สนฺธิกณฺณ

(ปุ.) มุมแห่งห้อง.

  • สนฺธิจฺเฉท

(วิ.) ผู้ตัดซึ่งที่ต่อ, ฯลฯ, ผู้ตัดช่อง, ผู้ตัดช่องย่องเบา, ผู้ขุดอุโมงค์.

  • สนฺธิสิงฆาฏก

(นปุ.) ทางสามแพร่ง, ทาง สี่แพร่ง, ทางสีแพร่งและสามแพร่ง, ทางสามแยก, ทางสี่แยก.

  • สนฺธิสฺา

(อิต.) สัญญาติดต่อกัน, สนธิ สัญญา คือสัญญาติดต่อกันระหว่างรัฐต่อรัฐ.

  • สนฺนกทฺทุ

(ปุ.) มะหาด ชื่อต้นไม้ขนาดใหญ่ ผลคล้ายมะปราง วิ. สนฺนกา ตาปสา, เตสํ ทุโม สนฺนกทฺทุ. มฺโลโป ทฺสํโยโค.

  • สนฺนทฺธ

(ปุ.) ทหารสวมเกราะ วิ. จมฺเมน สม.มา นทฺธวาติ สนฺนทฺโธ. สํปุพฺโพ, นหฺ พนฺธเน, โต, ตสฺส ทฺโธ, หฺโลโป. ตสฺส วา โธ, หสฺส โท.

  • สนฺนทฺธรถ

(ปุ.) รถเกราะ.

  • สนฺนาห

(ปุ.) เครื่องผูกสอด, เกราะ. ณ ปัจ.

  • สนฺนิกฺเขป

(ปุ.) การตั้งไว้, การวางไว้, สํ นิ ปุพฺโพ, ขิปิ คติยํ, โณ.

  • สนฺนิกฏ

(ปุ.) ความใกล้.

  • สนฺนิกาส

(วิ.) คล้าย, เช่นกัน. สํ นิ ปุพฺโพ, กาสฺ ทิตฺติยํ, อ.

  • สนฺนิเกต

(ปุ.) บ้านของตน, เรือนของตน, ส+นิเกต ซ้อน นฺ.

  • สนฺนิจย

(ปุ.) ฝูง, หมวด, หมู่ พวก, ประชุม, กอง, คณะ.

  • สนฺนิจย สนฺนิจฺจย

(ปุ.) การสะสม, การสั่งสม, การรวบรวม, การสะสม, ฯลฯ. สํ นิปุพฺโพ, จิ จเย, โณ.

  • สนฺนิฏาน

(นปุ.) การตกลง, การตกลงใจ, ความตกลง, ความตกลงใจ, ความสันนิษฐาน (ลงความเห็นเป็นการคาดคะเนไว้ก่อน). สํ นิ ปุพฺโพ, า คตินิวุตฺติยํ, ยุ.

  • สนฺนิธาน

(นปุ.) การนับเนื่อง, การใกล้เคียง, การสะสม, การสั่งสม, ความนับเนื่อง, ฯลฯ. สํ นิ ปุพฺโพ, ธา ธารเณ, ยุ. ส. สนฺนิธาน.

  • สนฺนิธิ

(ปุ.) การรวบรวม, การใก้ลเคียง, การปรากฏเฉพาะหน้า, การสะสม, การสั่งสม, การนับเนื่อง, ความรวบรวม, ฯลฯ. อิ ปัจ. ที่ใกล้ ความประจักษ์ ก็แปล. ส. สนฺนิธิ.

  • สนฺนิปาต

(ปุ.) การประชุม, การประชุมกัน, ที่ประชุม, สันนิบาต. คำ สันนิบาต ไทยใช้เป็นชื่อของไข้ชนิดหนึ่ง มีอาการสั่นเทิ้มและเพ้อ. สํ นิ ปุพฺโพ, ปตฺ คติยํ, โณ. ส. สนฺนิปาต.

  • สนฺนิภ

(วิ.) คล้าย, เช่นกัน. สํ นิ ปุพฺโพ, ภา ทิตฺติยํ, อ. ส. สนฺนิภ.

  • สนฺนิวาส

(ปุ.) การอยู่ร่วม, การอยู่ร่วมกัน, การอยู่ด้วยกัน,การอยู่อาศัย, การอยู่อาศัยร่วมกัน, ความอยู่ร่วม,ฯลฯ.สํ นิ ปุพฺโพ,วสฺ นิวาเส, โณ.

  • สนฺนิเวส

(ปุ.) การตั้งลง, การตระเตรียม, การเข้าไป, การเข้าไปอยู่, ทรวดทรง, สัณฐาน, สํ นิ ปุพฺโพ, วิสฺ ปเวสเน, โณ.

  • สปจ

(ปุ.) คนจัณฑาล, คนดุร้าย, คนต่ำช้า, คนนอกเหล่า. วิ. สํ สุนขํ ปจตีติ สปโจ. สปุพฺโพ, ปจฺ ปาเก, อ.

  • สปฺ สปฺปฺ

(วิ.) ผู้เป็นไปด้วยปัญญา วิ. สห ปฺย วตฺตตีติ สปฺโ. ผู้มีปัญญา ผู้มีปรีชา. ศัพท์ที่ ๒ ซ้อน ปฺ.

  • สปิฎภย สปฺปฎิภย

(วิ.) มีภัยเฉพาะ, มีภัยเฉพาะหน้า, มีภัยจังหน้า.

  • สปติ

(ปุ.) เจ้าของแห่งทรัพย์. ส+ปติ.

  • สปตฺต

(ปุ.) ข้าศึก, ศัตรู, ปรปักษ์. วิ. ทุกฺข-เหตุตฺตา สปตฺตี อิวาติ สปตฺโต. สกาโร รกฺขเส, โส วิย รกฺขโส วิย อฺฺมฺฺฺํ อหิตาสุขํ ปาเปตีติ สปตฺโต.

  • สปถ

(ปุ.) คำด่า, คำแช่ง, การด่า, การแช่ง, การสาบาน,สบถ.วิ.สปนํ สปโถ สปฺ อกฺโกเส,อโถ.

  • สปทาน

(วิ.) ไม่แหว่ง.

  • สปทิ

(อัพ. นิบาต) ขณะนั้น, เดี่ยวนั้น, ทันทีทันใด.

  • สาขา

น. แขนง, ส่วนย่อย ส. ศาขา

  • สุกฺก

(วิ.) วันศุกร์ ส. ศุกฺร

  • สุญฺญ

ค. ศูนย์, ว่างเปล่า ส. ศูนฺย

  • โสส

น. ลมปราณ ส. โศษ

  • โสฬส

ค. สิบหก ส. โษฑศ