จังหวัด ซึ่งเวลานี้กำลังก่อสร้างอยู่ด้วยเงินเรี่ยไร สังเกตอัธยาศัยพญา พิศาลฮ่องสอนกิจเป็นคนเงียบ ๆ แต่งกายอย่างเงี้ยว ไม่หากภูมิอย่างหนึ่ง อย่างใด เป็นคนอ่อนโยนไม่มีฤทธิเดช ส่วนความเคารพนับถือของประชา ชนพลเมืองนั้น ถึงแม้จะเรียกบ้านว่า "หอเจ้าฟ้า" เรียกภรรยาว่า "นาง ท่า" ก็ดูพอประมาณ ไม่ผิดอะไรกันกับข้าราชการคนหนึ่ง จะหย่อนกว่าด้วย ว่า เชื่อแน่ว่าตำแหน่งพ่อเมืองนี้ ไม่เป็นเครื่องผูกใจพลเมืองอย่างหนึ่ง อย่างใด แม้สิ้นพ่อเมืองคนนี้แล้วจะไม่ตั้งต่อไปอีก ก็คงจะไม่ให้รู้สึกว่า กกข
ส่วนพญาพิศาลฮ่องสอนกิจ ในทางครองชีพแต่เริ่มการเมื่อสกุลนี้ได้ ทำป่าไม้อยู่ ก็คงบริบูรณ์ บัดนี้ก็มิได้ทำการค้าขายอย่างหนึ่งอย่างใด คงมี ทรัพย์สมบัติแคนา จึงตกเป็นอันว่าอับจนทรุดโทรมลง ได้รับพระราชทาน เงินเดือน ๓๒๕ บาท โดยตำแหน่งพ่อเมือง เมื่อมีระเบียบเกษียณอายุ ข้าราชการ ขึ้น ตามพระราชบำเหน็จบำนาญข้าราชการพลเรือน อยู่ข้างตกใจ กลัวจะถูกปลด ด้วยเวลานี้ได้อาศัยเงินเดือนเลี้ยงชีพโดยแท้ ไม่ใช่เป็น อดิเรกลาภ แต่บัดนี้ก็ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้จัดเอาเงินเดือน นี้เป็นเบี้ยเลี้ยงชีพฉะเพาะตำแหน่งและบุคคล เป็นที่โล่งใจไปแล้ว อาจจะ เป็นเพราะกลัวเงินเดือนลดไปหรืออย่างไร พญาพิศาลต้องสอนกิจพยายาม ไปช่วยราชการที่ที่ว่าการอำเภอทุกวัน วันหนึ่งนั่งอยู่ราวสองชั่วโมง หาได้มีหน้าที่กิจการอย่างใดเป็นชิ้นเป็นอันไม่ ออกจากที่ว่าการอำเภอ เที่ยวชื่อของกลางวันรับประทาน และคุยกับชาวบ้านตามห้องในตลาด ว่า ประพฤติอยู่เช่นนี้เป็นนิตย์ ในคราวที่มาตรวจราชการนี้ เวลาหนึ่งก็ได้เห็น นั่งขัดสมาธิคุยกับชาวบ้านอยู่ที่ร้านแห่งหนึ่ง ไม่เห็นได้รับความยกย่องผิดไป กว่าสามัญชนอย่างหนึ่งอย่างใด ไม่เห็นได้รับความยกย่องผิดไป
เวลาบ่ายวันที่ 4 มีนาคม มีระบำฟ้อนม่าน เนื่องในการรับรอง เป็นของพญาพิศาลฮ่องสอนกิจพ่อเมือง หัดเด็กหญิงขึ้นไว้สำรับหนึ่ง บุตรี ของตนก็ฟอนด้วย แต่ครูเป็นมอญ,
