พระราชกำหนดคุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญฯ

by คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 19

ตอนที่ ๕๖เล่ม ๖๔

๒๒ พฤศจิกายน ๒๔๙๐

ฉะบับพิเศษหน้า ๑
ราชกิจจานุเบกษา

---

ตราราชโองการ

พระราชกำหนด

คุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไป
ตามรัฐธรรมนูญ (ฉะบับชั่วคราว) ลงวันที่ ๙
พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๔๙๐ พ.ศ. ๒๔๙๐

---

ในพระปรมาภิไธยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช
คณะอภิรัฐมนตรี ในหน้าที่คณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

รังสิต กรมขุนชัยนาทนเรนทร
อลงกฏ
ธานีนิวัต
มานวราชเสวี
อดุลเดชจรัส

ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๑ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๙๐
เป็นปีที่ ๒ ในรัชชกาลปัจจุบัน

โดยที่คณะทหารได้กระทำการรัฐประหารสำเร็จ และบัดนี้ก็ได้ตรารัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉะบับชั่วคราว) ลงวันที่ ๙ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๔๙๐ ขึ้นแล้ว และโดยที่อาจมีบุคคลบางหมู่บางเหล่ากระทำการขัดขวางมิให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญฉะบับนั้น จึงเป็นการสมควรที่จะมีกฎหมายคุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญ

และโดยที่มีเหตุฉุกเฉินที่มีความจำเป็นรีบด่วนอันจะรักษาความปลอดภัยสาธารณะ และจะเรียกประชุมรัฐสภาให้ทันท่วงทีมิได้

พระมหากษัตริย์ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๘๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉะบับชั่วคราว) ลงวันที่ ๙ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๔๙๐ จึงมีพระบรมราชโองการให้ตราพระราชกำหนดขึ้นไว้ ดังต่อไปนี้

มาตรา๑พระราชกำหนดนี้เรียกว่า “พระราชกำหนดคุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญ (ฉะบับชั่วคราว) ลงวันที่ ๙ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๔๙๐ พ.ศ. ๒๔๙๐”

มาตรา๒พระราชกำหนดนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันและเวลาประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

มาตรา๓พระราชกำหนดนี้ให้มีผลบังคับตั้งแต่วันและเวลาที่ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งคณะรัฐมนตรีปัจจุบันนี้ และให้สิ้นสุดลงในเมื่อทรงพระราชดำริเห็นว่า การปกครองตามรัฐธรรมนูญที่ใช้อยู่ในปัจจุบันพ้นจากการประทุษร้ายแล้ว ซึ่งจะกระทำโดยประกาศกระแสร์พระบรมราชโองการ แต่อย่างช้าต้องไม่เกินเก้าสิบวันนับตั้งแต่วันใช้บังคับพระราชกำหนดนี้

มาตรา๔เพื่อประโยชน์ในอันที่จะคุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน ให้ทางราชการทหารใช้อำนาจดังต่อไปนี้ได้ฉะเพาะในกรณีที่เห็นว่าจำเป็นจริง ๆ คือ

(๑)จับกุมและคุมขังบุคคลซึ่งมีเหตุผลอันสมควรสงสัยว่าจะขัดขวางการดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบันไว้ได้เป็นเวลาไม่เกินเจ็ดวัน พ้นจากกำหนดเวลานี้แล้วต้องสั่งปล่อยหรือส่งตัวให้พนักงานสอบสวนดำเนินการตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา

(๒)ยึดอาวุธปืน เครื่องกะสุนปืน วัตถุระเบิด เครื่องรบ เครื่องแบบทหารและตำรวจ และทรัพย์อื่น ๆ อันสามารถใช้เป็นประโยชน์แก่การขัดขวางการดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน จากบุคคลใด ๆ ที่มีเหตุผลสมควรสังสัยว่าจะทำการขัดขวางการดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน

(๓)ตรวจค้นอาคารและสถานที่ใด ๆ เพื่อดำเนินการตามอนุมาตรา ๑ และอนุมาตรา ๒ และเพื่อสืบสวนค้นหาหลักฐานเกี่ยวกับการขัดขวางดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน

(๔)สั่งให้ผู้ครอบครองสิ่งต่าง ๆ ดังที่ได้ระบุไว้ในอนุมาตรา ๒ นำสิ่งเช่นว่านั้นมามอบให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งจะได้แต่งตั้งขึ้นเพื่อการนี้ ในเมื่อมีเหตุผลสมควรสงสัยว่าจะใช้สั่งเช่นว่านั้นเพื่อขัดขวางการดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน

(๕)ปิดหรือห้ามการใช้ทางสาธารณะส่วนใดส่วนหนึ่ง หรือเข้าไปอยู่ หรือเข้าไปตั้งสิ่งใด ๆ ในทางสาธารณะได้ ในเมื่อมีความจำเป็นที่จะกระทำเช่นนั้นเพื่อป้องกันหรือต่อสู้การขัดขวางการดำเนินการตามรัฐธรรมนูญฉะบับปัจจุบัน

มาตรา๕การใช้อำนาจตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๔ ห้ามมิให้ถือว่าเป็นการละเมิดอันก่อให้เกิดสิทธิเรียกค่าสินไหมทดแทนในทางแพ่ง

มาตรา๖ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมรักษาการตามพระราชกำหนดนี้

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
ควง อภัยวงศ์
นายกรัฐมนตรี

คำแถลงการณ์

---

ตามที่ได้ประกาศใช้พระราชกำหนดคุ้มครองความสงบสุขเพื่อให้การดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญ (ฉะบับชั่วคราว) ลงวันที่ ๙ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๔๙๐ พ.ศ. ๒๔๙๐ ไปแล้วนั้น รัฐบาลขอถือโอกาสแถลงต่อประชาชนเพื่อความเข้าใจอันดีในการที่ต้องตราพระราชกำหนดที่ว่านั้น

บัดนี้คณะทหารที่ได้กระทำการรัฐประหารก็ได้มอบอำนาจอันเด็ดขาดในการดำเนินการนโยบายและการบริหารราชการของประเทศให้รัฐบาลจัดทำเป็นการเรียบร้อยแล้ว แต่สถานะการณ์ในขณะนี้จะยังนับว่าเป็นปกติทีเดียวไม่ได้ ฉะนั้นเพื่อความสงบเรียบร้อยที่จะให้เป็นหลักประกันอันแน่นอนในความปกติสุขของประเทศชาติ และเพื่อที่จะป้องกันเหตุร้ายไว้ก่อนอันอาจพึงมีขึ้นไว้ รัฐบาลมาคำนึงเห็นว่า ตามแบบอย่างที่ได้เคยมีมาภายหลังที่ได้มีการรัฐประหารขึ้นแล้ว ก็มักจะมีบุคคลบางพวกคบคิดกันที่จะทำการต่อต้านและขัดขวางมิให้การดำเนินไปตามที่คณะรัฐประหารได้จัดทำไปนั้น เพื่อการนี้จึงเป็นการสมควรที่จะให้ทางราชการได้มีอำนาจบางประการในอันที่จะใช้อำนาจอันนั้นระงับและป้องกันเหตุร้ายอันอาจจะมีขึ้นนั้นได้ เช่นให้มีอำนาจยึดอาวุธปืน เครื่องกะสุนปืน วัตถุระเบิด เป็นต้น และอำนาจที่ว่านี้ก็ได้มีตัวบทในพระราชกำหนดกำชับไว้ให้ใช้ได้ก็แต่ฉะเพาะในกรณีที่จำเป็น นอกจากนี้อำนาจที่ว่านั้นก็ได้ให้ไว้ในเวลาอันจำกัด คืออย่างช้าก็ไม่เกิน ๓ เดือน อนึ่งการที่ให้ทางราชการทหารใช้อำนาจภายหลังที่ได้มีการรัฐประหารแล้วเช่นนี้ก็ได้เคยมีแบบอย่างที่ได้กระทำกันมาแล้วในต่างประเทศ รัฐบาลจึงหวังว่า ประชาชนทั้งหลายจะได้เห็นในความจำเป็น และมีใจที่จะช่วยกันรักษาความสงบของบ้านเมือง เพื่อให้การได้ดำเนินไปตามรัฐธรรมนูญที่ได้ประกาศใช้แล้วนั้นด้วยดี

สำนักนายกรัฐมนตรี
วันที่ ๒๑ พฤศจิกายน ๒๔๙๐