หน้า:ข้อบังคับสำหรับกระบวนพิจารณาฯ พระยอดเมืองขวาง (ร.ศ. ๑๑๓ พ.ศ. ๒๔๓๗).pdf/2

จาก วิกิซอร์ซ
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
หน้านี้ได้พิสูจน์อักษรแล้ว
๘๘
เล่ม ๑๑
ราชกิจจานุเบกษา


คัดค้านตัวพยานมากเท่ากับว่ากล่าวทักท้วงคำของพยานนั้นก็ได้เหมือนกันตามแต่ที่จะกล่าวเพื่อเปนประโยชน์ในการต่อสู้คดีของผู้ต้องหานั้น อธิบดีศาลก็ซักถามพยานฤๅผู้ต้องหาได้สำหรับที่จะให้ได้ความซึ่งอธิบดีศาลเห็นว่า จำเปนจะให้ความจริงปรากฎชัดเจนนั้นด้วย ผู้พิพากษาทั้งหลายก็ดี พนักงานผู้เปนทนายแผ่นดินก็ดี มีอำนาจที่กล่าวถามได้ตามที่อธิบดีจะยอมอนุญาตให้กล่าวนั้น
  ในระหว่างเวลาชำระความอยู่นั้น อธิบดีศาลจะฟังคำพยานทั้งหลายแลพิจารณาคำหาทั้งปวงซึ่งปรากฎแก่อธิบดีศาลว่า เปนการจำเปนจะต้องไต่สวนให้ความจริงปรากฎชัด
 ๑๐ เมื่อสืบถามพยานเบิกความเสร็จสิ้นแล้ว ก็จงได้ให้กล่าวว่าความแก้ความกันต่อไป พนักงานผู้เปนทนายแผ่นดินจะได้ว่าความก่อน แลจะได้ชี้แจงเหตุการทั้งหลายซึ่งเปนที่อุดหนุนคำฟ้องหานั้น แล้วผู้ต้องหาฤๅทนายของผู้ต้องหาจะได้ตอบแก้ความนั้น แล้วจะยอมให้พนักงานผู้เปนทนายแผ่นดินกล่าวโต้แย้งอิกได้ แต่ผู้ต้องหาฤๅทนายของผู้ต้องหาจะต้องเปนผู้กล่าวแก้ความสู้ความเปนคำหลังที่สุด แล้วอธิบดีศาลจะได้ประกาศหยุดนั่งศาลกัน
 ๑๑ อธิบดีศาลจะเปนผู้กะข้อกระทงแถลงตามความที่ชำระได้นั้นสำหรับปรับสัตย์ตัดสิน มีใจความในข้อกระทงแถลงอย่างนี้ว่า ผู้ต้องหามีความผิดโดย
กระทำการอย่างนั้น ๆ พร้อมด้วยเหตุการทั้งหลายดังมีในคำฟ้องหานั้น ฤๅไม่มีผิด เปนต้น แล้วจะได้กะข้อกระทงแถลงที่ว่าด้วยมีเหตุการอันควรลดหย่อนโทษให้เขาลงนั้นฤๅไม่มีด้วย
 ๑๒ เมื่ออธิบดีศาลได้อ่านข้อกระทงแถลงขึ้นแล้ว ผู้ต้องหาก็ดี ทนายของผู้ต้องหาก็ดี แลพนักงานผู้เปนทนายแผ่นดินก็ดี จะมีคำได้ตามความเห็นของตนที่เห็นสมควรว่า จะต้องมีในการที่ยกข้อกระทงแถลงไว้อย่างนั้น ถ้าพนักงานผู้เปนทนายแผ่นดินฤๅฝ่าย(ต้นฉบับตรงนี้อ่านไม่ออก)ขัดข้อง(ต้นฉบับตรงนี้อ่านไม่ออก)ได้ยกข้อกระทงแถลงอย่างที่กะไว้นั้นแล้ว ศาลจะได้(ต้นฉบับตรงนี้อ่านไม่ออก)ตัดสินคำขัดข้องนั้นตามความที่อธิบดีศาลชอบด้วยแล้ว
 ๑๓ อธิบดีศาล(ต้นฉบับตรงนี้อ่านไม่ออก)ให้พาตัวผู้ต้องหาไปจาก(ต้นฉบับตรงนี้อ่านไม่ออก)ว่าความแล้ว ศาลจะได้เลิกแต่ที่นั้น แลไปประชุมในห้องที่ปฤกษากันเพื่อว่าจะได้ปฤกษาปรับสัตย์ตัดสินในข้อกระทงแถลงแลในการว่าโทษ
 ถ้าเปนคดีพิจารณาเห็นว่า มีความผิดแล้ว โทษซึ่งจะได้ลงตามความจริงที่พิจารณาได้ชัดเจนอยู่เสมอนั้นต้องเปนไปตามข้อความที่กล่าวไว้ต่อไปนี้
คือว่า
 ข้อ  การทำลายชีวิตมนุษย์อันกระทำด้วยความจงใจ ก็มีโทษเสมอกับความร้ายที่ฆ่าคนให้ตาย
 ข้อ  บรรดาความร้ายที่ฆ่าคนตายอันกระทำด้วยคิดตั้งใจไว้ก่อนแล้วฤๅ