พจนานุกรมกฎหมาย/คำนำ

จาก วิกิซอร์ซ
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
สารบัญ

คำนำ · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · · ·

คำนำ


แทบทุกคราวที่ข้าพเจ้าได้อ่านพจนานุกรมกฎหมายของอังกฤษเพื่อช่วยการเรียนโดยลำพังตัวของข้าพเจ้านั้น ข้าพเจ้าคิดเสมอว่า ในบรรดาคำสำคัญ ๆ ในกฎหมายไทย ควรจะได้มีพจนานุกรมขึ้นใช้สักเล่มหนึ่ง เพื่อจะได้เป็นเครื่องช่วยการอ่านและการเรียนให้สะดวกขึ้น แต่ในเมื่อยังมิได้มีผู้ใดทำขึ้นดั่งที่ข้าพเจ้าคิด ช้าพเจ้าจึงได้ค้นคว้า รวบรวม และเรียบเรียงขึ้นช่วยตัวข้าพเจ้าก่อน ครั้นทำไป ๆ รู้สึกว่า มากพอควรที่จะช่วยผู้ที่ต้องการอย่างข้าพเจ้าได้บ้าง ข้าพเจ้าจึงได้ลองพิมพ์หนังสือเล่มนี้ขึ้น โดยให้ชื่อว่า "พจนานุกรมกฎหมาย"

ข้าพเจ้าคิดว่า การเรียนรู้ความหมายในถ้อยคำแห่งกฎหมาย มีคำบางคำที่เราเรียนรู้ได้โดยคำนั้นเอง แต่ก็มีบางคำที่เราหารู้ได้ไม่ และก็ยังมีมากคำที่เราจะรู้ได้ไม่กว้างขวางพอ ทางที่จะช่วยเหลือเราได้ก็ต้องอาศัยคำเก่า ๆ ที่ยกเลิกไปแล้วบ้าง คำธรรมดาที่เกี่ยวข้องแก่การใช้กฎหมายบ้าง และคำของต่างประเทศที่ใกล้เคียงบ้าง เข้าช่วยเหลือเปรียบเทียบกันดู เพราะฉะนั้น ในหนังสือเล่มนี้จึงมีคำเหล่านี้รวมอยู่เท่าที่เห็นควร.

ต้นร่างของหนังสือฉะบับนี้ ได้ส่งทะยอยไปพิมพ์ตั้งแต่เดือนเมษายน พ.ศ. ๒๔๗๔ จนบัดนี้จึงสำเร็จ ทั้งนี้ เนื่องจากเวลาของข้าพเจ้าค่อนข้างจำกัดจำเขี่ยเต็มที เหตุนี้ จึงได้มีข้อความบางตอนที่ได้พิมพ์ไปแล้วถูกยกเลิกเพราะมีกฎหมายใหม่ออกบังคับแก้ไข.

การกระทำของข้าพเจ้าทั้งนี้ ถ้าหากว่า จะมีอะไรบกพร่อง ก็ขอได้โปรดทราบด้วยว่า ข้าพเจ้าเตรียมตัวพร้อมที่จะได้รับคำแนะนำ ตักเตือน และอภัยจากท่านผู้ใช้หนังสือเล่มนี้อยู่แล้วทุกเมื่อ/.

  • ลายมือชื่อของขุนสมาหารหิตะคดี (โป๊ โปรคุปต์)
  • ๑๖๙๘ ตรอกบ้านเขมร, ถนนหลวง, พระนคร.
  • วันที่ ๒๑ กันยายน พุทธศักราช ๒๔๗๔

คำชี้แจง


ผู้ที่จะอ่านหนังสือเล่มนี้ ขอได้โปรดเข้าใจด้วยว่า การวางรูปตัวอักษร ข้าพเจ้าได้ดำเนิรตามหลัก "ปธานุกรมของกระทรวงธรรมการ" คือ เรียงตามตัวพยัญชนะตั้งแต่ ถึง ส่วนสระนั้นก็ได้วางลำดับไว้ดั่งนี้      ั ะ            เ ะ   เ า   เ า ะ   เ ิ   เ ี   เ ี ะ   เ ึ   เ ึ ะ    แ ะ    โ ะ   

กฎหมายในวงเล็บ เป็นการบอกที่มาแห่งคำแปล หรือที่มาแห่งคำที่ได้ยกขึ้นแปลนั้น ถ้าเป็นคำสำคัญก็ได้บอกตำราที่ควรดูไว้ให้ด้วย

ที่ใดมีคำย่อ ให้เข้าใจดั่งนี้—

ป.ก.อ. = ประมวลกฎหมายลักษณะอาชญา ร.ศ. ๑๒๗
ป.ก.ท. = ประมวลกฎหมายอาชญาทหาร ร.ศ. ๑๓๐
ป.ก.พ. = ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ. ๒๔๖๗, ๒๔๗๑ และ ๒๔๗๓ (เท่าที่ออกอยู่แล้ว ๔ บรรพ)
พ.ธ.ย. = พระธรรมนูญศาลยุติธรรม ร.ศ. ๑๒๗
พ.ธ.บ. = พระธรรมนูญศาลทหารบก พ.ศ. ๒๔๖๕
พ.ธ.ร. = พระธรรมนูญศาลทหารเรือ ร.ศ. ๑๒๗
พ.ธ.ช. = พระธรรมนูญศาลทรัพย์ชะเลย พ.ศ. ๒๔๖๐
พ.ร.บ. = พระราชบัญญัติ
กฎห์ = กฎหมาย
กฎม์ = กฎมณเฑียรบาล
กฎส์ = กฎเสนาบดี